Onderzoek bewijst nut borstkankertest

Geschreven door op jun 4, 2015 in Gezondheid | Laat een reactie achter
Onderzoek bewijst nut borstkankertest

Vrouw van vijftig heeft er baat bij, jongere niet

Vrouwen die regelmatig een mammografie laten maken, hebben 40 procent minder kans om te overlijden aan borstkanker dan vrouwen die dat niet doen. Dat schrijft de International Agency for Research in Cancer, de afdeling van de Wereldgezondheidsorganisatie gespecialiseerd in kanker, in het New England Journal of Medicine. Het is een van de belangrijkste uitkomsten van een evaluatie van het wetenschappelijke bewijs omtrent borstkankerscreening.

In Nederland krijgen alle vrouwen tussen de 50 en 75 jaar iedere twee jaar een uitnodiging voor het maken van röntgenfoto’s van hun borsten (mammografie). De bedoeling van dit bevolkingsonderzoek is om tumoren vroeg te ontdekken, nog voordat er een knobbeltje voelbaar is. Want hoe eerder je erbij bent, hoe groter de kans op een succesvolle behandeling.

Maar het nut van bevolkingsonderzoek naar borstkanker zorgt voor een aanhoudende controverse. Wegen de voordelen van de screening wel op tegen de risico’s? Aan een screeningsprogramma kleeft altijd het nadeel dat sommige vrouwen te horen krijgen dat ze ziek zijn terwijl na enige tijd blijkt dat ze toch niks mankeren. En soms ontdekken artsen een tumor die, had iemand zich niet laten screenen, onontdekt zou zijn gebleven omdat hij niet agressief groeit. Deze ‘patiënt’ krijgt wel de volle behandeling. En dan zijn er nog zorgen over de röntgenstraling van de mammografie die het risico op borstkanker weer iets vergroten.

De deskundigen namen tientallen wetenschappelijke studies naar de voor- en nadelen van verschillende screeningsmethoden onder de loep. Mammografie is de standaard en komt als meest effectief uit de bus. Er zijn al nieuwe beeldvormende technieken, zoals ultrasound en MRI. Maar die veelbelovende technieken zijn nog niet uitgebreid onderzocht.

De conclusie is dat screening met mammografie voor vrouwen tussen de 50 en 69 effectief en nuttig is. Dat geldt niet voor jongere vrouwen: bij hen voorkomt screening amper sterfte. De screening bij vrouwen van 70 tot 74 levert weer wel wat winst op.

“Ik ben positief verrast over de mate van bewijs in deze oudere leeftijdsgroep”, zegt Ard den Heeten, hoogleraar radiologie in het Academisch Medisch Centrum in Amsterdam. “Nederland is een van de weinige landen die deze leeftijdsgroep opnemen in het programma. De uitkomsten van dit literatuuroverzicht zijn een bevestiging van wat wij doen.”

Is het debat nu beslecht? Er blijven altijd mensen die vinden dat er meer nadelen zijn dan voordelen. Maar het is een weinig pragmatische discussie, volgens Den Heeten, die ook directeur is van het Landelijk Referentiecentrum voor Bevolkingsonderzoek. “De meeste wetenschappers die zich ermee bemoeien, staan achter het huidige screeningsprogramma.”

Dit nieuwsbericht verscheen 4 juni 2015 in Trouw.

Reageer