Zelf zijde spinnen

Zelf zijde spinnen

Het prijkt al een tijdje bovenaan de agenda van menig chemicus: een kunstmatig alternatief maken voor het buitengewoon sterke spinnenzijde. Na jarenlang onderzoek aan de structuur en productie van het spul, boekte een internationaal onderzoeksteam succes door computersimulaties te combineren met experimenten. De eerste stukjes kunstmatige spinnenzijde rolden onlangs uit hun lab, schreven ze in […]

Evolutie in een reageerbuis

Evolutie in een reageerbuis

Wetenschappers zijn niet zo bedreven in het maken van nieuwe enzymen. Maar de natuur doet het doorlopend door bestaande enzymen te laten evolueren. Amerikaanse chemici wisten die evolutie na te doen in een reageerbuis, met als resultaat een gloednieuw, nuttig enzym. In onze cellen zitten duizenden verschillende soorten enzymen die samen heel diverse reacties versnellen. Zo […]

Cel bouwt secuur als een vakman

Cel bouwt secuur als een vakman

Zoals wij een Ikea-kast in elkaar zetten, zo bouwt een cel machines: vanuit losse onderdelen en met behulp van gereedschappen. Als een vakman neemt de cel het erg nauw bij het in elkaar timmeren van de onderdelen, benadrukken celbiologen van de Kansas State University. Eiwitten verzetten bergen werk in een cel, zoals het omzetten en […]

Kameleon gebruikt kristallen voor camouflage

Kameleon gebruikt kristallen voor camouflage

De panterkameleon verandert razendsnel van kleur door kristallen in zijn huid te herschikken, ontdekten Zwitserse onderzoekers. In tegenstelling tot andere dieren gebruikt de kameleon voor zijn camouflage dus geen pigment, wat eerst wel gedacht werd. Sommige amfibieën, vissen en reptielen veranderen van kleur omdat ze cellen hebben met pigment in hun huid die licht reflecteren. […]

Zeeslaktand is ’s werelds sterkste materiaal

Zeeslaktand is ’s werelds sterkste materiaal

Er is een nieuw record voor het sterkste biologische materiaal op de wereld: de tand van een zeeslak. De tand verslaat de recordhouder spinnenzijde als sterkste materiaal uit de natuur, tonen Britse wetenschappers aan. Het gaat hier om een in zee levende slakkensoort: de gewone schaalhoren, die ook wel puntkokkel of napslak wordt genoemd. De […]

Onderzoekers onthullen details over het zelforganiserende pantser van bacteriën

Onderzoekers onthullen details over het zelforganiserende pantser van bacteriën

De maliënkolder is sinds de middeleeuwen uit het straatbeeld verdwenen. Maar bacteriën dragen hem nog steeds. En de manier waarop zij hun beschermende jas maken staat nu volop in de belangstelling bij chemici. Want aan zulke sterke nanomaterialen hebben mensen ook wat. Veel micro-organismen dragen een jas die hen beschermt tegen het ongenadige milieu waarin […]

Wijs worden uit een mierenhoop

Wijs worden uit een mierenhoop

Individuele mieren kunnen gezamenlijk een ingenieuze mierenhoop bouwen. Dat principe zie je ook in een levende cel, waar afzonderlijke chemische reacties aan elkaar gekoppeld een groter, ingewikkeld netwerk vormen. Zelf zo’n netwerk bouwen is een kunst die Nijmeegse chemici steeds beter onder de knie krijgen. De ene mier pakt een zandkorrel op en legt hem […]

Achter het stuur van de cel

Achter het stuur van de cel

Nederlandse celbiologen hebben een manier gevonden om achter het stuur te kruipen van een cel. Met blauw laserlicht zijn ze er in geslaagd onderdelen in een zenuwcel te vervoeren. De techniek kan helpen hersenziektes als Alzheimer te begrijpen. Net als een mens organen nodig, heeft een cel organellen om specialistische taken uit te voeren. Die […]

Hoe een bacterie voedsel vindt

Hoe een bacterie voedsel vindt

Bacteriën nemen hun omgeving waar. Ze meten hiervoor continu concentraties van nabije stoffen en reageren daarop. Zo vinden ze onder andere voedsel. Hoe dat meetinstrument werkt, is nu uitgeplozen door onderzoekers van het Amsterdamse FOM-instituut. Als wij trek krijgen, lopen we naar de supermarkt. De meeste andere dieren sporen eten op met behulp van hun […]

Waarom Pac-man er wel pap van lust

Waarom Pac-man er wel pap van lust

Muntjes en bolletjes weghappen in het speelveld, dat is het werk van happertje Pac-man in het gelijknamige computerspel. Ook het echte leven kent zo’n Pac-man, in de vorm van een rondhappend eiwit. De eetlust van dit eiwit is onlangs opgehelderd door Groningse onderzoekers. De wetenschappelijke naam voor dit Pac-man-eiwit is ABC-transporter. Deze eiwitten komen voor in […]